Altiplano

België/Duitsland/Nederland, 2009, kleur, 109 minuten, scenario en regie: Peter Brosens, Jessica Woodworth, met: Magaly Solier, Jasmin Tabatabai, Olivier Gourmet.

Drie jaar geleden maakten de voormalige documentairemakers Peter Brosens en Jessica Woodworth furore met het prachtige, spirituele Khadak. Speelde deze film zich af op de Mongoolse steppen, voor hun nieuwste film Altiplano heeft dit filmende Vlaams/Amerikaanse echtpaar haar werkterrein naar het Andesgebergte tussen Peru en Bolivia verlegd. Niet zomaar exotische locaties, maar streken waarvan ze door jarenlang verblijf en uitgebreide research een grote kennis hebben opgebouwd.
In Altiplano speelt het beeld in al haar betekenissen een cruciale rol. Zoals al direct in de openingsscène, waarin in het Peruaanse bergdorpje Turubamba tijdens een processie het Mariabeeld in stukken valt. Zolang het beeld niet hersteld is, kan Saturnina, de plaatselijke schone, niet met haar verloofde Ignacio trouwen. Ondertussen krijgt de locale bevolking te kampen met ernstige oogaandoeningen, tot blindheid aan toe, door kwikvervuiling afkomstig uit de nabijgelegen, door westerlingen geexploiteerde mijn. Aan de andere kant van de wereld raakt de Iraans-Belgische oorlogsfotografe Grace in Bagdad in een diepe crisis, nadat sadisten haar gedwongen hebben de executie van haar gids te fotograferen. Ze besluit te stoppen met fotograferen en keert naar België terug. Als haar man Max dan naar het geteisterde Turubamba gaat om er medische hulp te verlenen, raken de verhaallijnen van Grace en Saturnina met elkaar verweven. Allebei verliezen ze daar vervolgens op tragische wijze hun geliefde. Ignacio sterft door vergiftiging en Max wordt dodelijk getroffen door een steen. In haar verdriet om het verlies van Ignacio besluit Saturnina zelfmoord te plegen om zo protest aan te tekenen tegen de Westerse uitbuiting. Wanneer Grace tijdens haar zoektocht naar de toedracht van Max’dood Saturnina’s geschiedenis te weten komt, gaat zij zich steeds meer met haar vereenzelvigen. En wordt zij zich bewust van haar plicht om de wereld te voorzien van foto’s met beelden van deze tragedie.
Altiplano is een heel rijke film. Het is een ecologisch parabel waarin de uitbuiting van de derde wereld door het westen aan de kaak gesteld wordt. Het vertelt een hartverscheurend verhaal over verlies, rouwverwerking en zingeving. Het schetst bovendien een heel authentiek portret van een Indiaanse gemeenschap in de Andes met hun kleurrijke, complexe cultuur vol symboliek en theatraliteit. Maar bovenal is het een pleidooi voor een andere manier van kijken naar de wereld. Onbevangen en intuïtief, in plaats louter rationeel. De makers raden ons dan ook aan hun film als een muziekstuk te ondergaan. En de uitzonderlijke mooie, door cameraman Francisco Gozón geschoten beelden in overweldigende combinatie met de schitterende, bij vlagen hypnotiserende muziek van Michel Schöpping kunnen niemand onberoerd laten. (DH)