Precious

Verenigde Staten, 2009, kleur, 109 minuten, scenario: Geoffrey Fletcher, gebaseerd op het boek Push van Sapphire, regie: Lee Daniels, met: Gaboury Sibide, Mo’Nique, Paula Patton, Mariah Carey, Lenny Kravitz

Het trieste gettosprookje Precious van regisseur Lee Daniels was het afgelopen jaar de grote verrassing op de internationale filmfestivals. De film wordt zelfs genoemd als één van de grote kanshebbers bij de komende Oscaruitreiking. Voor Precious baseerde Daniels zich op de roman Push van schrijfster Sapphire, die zich eind jaren tachtig afspeelt in de zwarte onderklasse van de Amerikaanse samenleving. Een boek dat Daniels nauw aan het hart lag, omdat hij zelf in dat milieu opgroeide en de schrijnende misstanden daarin aan den lijve ondervond. De oprechte, maar onverbloemde wijze, waarop hij die in zijn film toont, werd hem in eigen kring dan ook lang niet door iedereen in dank afgenomen.
Het op ware feiten gebaseerde lot van de zwarte, 16-jarige Precious (Gabourey Sibide) is ronduit verschrikkelijk. Behalve een afstotelijk overgewicht draagt ze een aantal pijnlijke geheimen met zich mee. Want niet alleen is ze vrijwel analfabeet, ze is ook nog voor de tweede keer zwanger gemaakt door haar eigen vader, een vrijwel altijd afwezige junkie. Haar eerste kindje, dat het syndroom van Down heeft, kreeg ze al toen ze twaalf was. Maar het ergst heeft ze het nog te stellen met haar moeder (Mo’Nique), een boosaardig kreng die haar zelfs verwijt dat ze haar man van haar afgepakt heeft. Op momenten waarop Precious’ leven helemaal ondraaglijk wordt, vlucht ze weg in dagdromen waarin ze beroemd en geliefd is. Maar als ze dan wegens haar zwangerschap van school wordt weggestuurd, belandt ze op een school voor moeilijke gevallen. Daar komt ze onder de hoede van de bevlogen Ms. Rain (Paula Patton). Een vrouw die haar begrijpt en haar laat voelen dat ze bijzonder is en talenten heeft. Hierdoor gesterkt neemt Precious haar jonge leven in eigen hand. Ze verlaat haar deprimerende woonomgeving en naast haar studie neemt ze ook de zorg voor haar tweede kind op zich. Maar dan slaat opnieuw het noodlot toe.
De kracht van Daniels’ pijnlijke, maar ook ontroerende film is dat hij juist zo integer en authentiek is. Voor simpele antwoorden is daarin geen plaats. Met zijn warme en grappige verteltrant en zijn met visuele bravoure gemaakte droomsequenties zorgt Daniels steeds voor verlichting te midden van alle afgrijselijke ellende. Maar het zijn vooral de twee markante hoofdrolspeelsters die maken dat je met hen blijft meeleven. Debutante Gabourey Sibide is als Precious een openbaring en ze draagt de film moeiteloos. Maar de meeste indruk maakt toch nog de comédienne Mo’Nique in haar tegendraadse rol van monsterlijke, maar toch nog altijd menselijke moeder. (DH)